Wat is een MAC-adres?

Het korte antwoord

Een MAC-adres (Media Access Control) is de hardware-ID van een netwerkadapter, zoals de wifichip in je telefoon of de ethernetpoort van je laptop. Apparaten op hetzelfde lokale netwerk vinden elkaar ermee: je router bezorgt data bij je telefoon op basis van het MAC-adres.

Een MAC-adres verlaat je lokale netwerk nooit. Websites en apps op internet zien in plaats daarvan je IP-adres, dat je kunt bekijken op de pagina Mijn IP.

Hoe een MAC-adres eruitziet

Een MAC-adres is 48 bits lang en wordt geschreven als zes paren hexadecimale cijfers, gescheiden door dubbele punten of streepjes:

3C:22:FB:1A:2B:3C of 3C-22-FB-1A-2B-3C

• De eerste drie paren vormen de OUI (Organizationally Unique Identifier), die de IEEE aan de fabrikant toekent. Daarom kun je met een MAC-lookup zien of een apparaat van Apple, Samsung of Intel is.
• De laatste drie paren kiest de fabrikant per adapter.

Elke netwerkadapter heeft zijn eigen MAC-adres. Een laptop met wifi, ethernet en bluetooth heeft er dus drie.

MAC-adres vs IP-adres

De twee werken samen. Als je laptop data naar 192.168.1.1 wil sturen, vraagt hij via ARP (Address Resolution Protocol) "wie heeft dit IP?" en krijgt het MAC-adres van de router terug. De router gebruikt op zijn beurt zijn eigen MAC-adres en je publieke IP om met je provider te praten.

Zo vind je je MAC-adres

Windows 10 en 11

1. Open Instellingen > Netwerk en internet en dan Wi-Fi of Ethernet.
2. Klik op Hardware-eigenschappen.
3. Zoek Fysiek adres (MAC).

Of open de opdrachtprompt en voer ipconfig /all uit. De regel Fysiek adres onder elke adapter is het MAC-adres.

Mac

1. Open Systeeminstellingen > Wifi.
2. Klik op Details naast het netwerk waarmee je verbonden bent.
3. Daar staat het MAC-adres (bij oudere macOS-versies onder het tabblad Hardware).

Of voer ifconfig en0 | grep ether uit in Terminal. Op de meeste Macs is en0 de wifi-adapter.

iPhone en iPad

• Hardwareadres: Instellingen > Algemeen > Info > Wifi-adres.
• Adres op een bepaald netwerk: Instellingen > Wifi, tik op de (i) naast het netwerk en kijk bij Privé-wifiadres.

Android

De menu's verschillen per merk, maar meestal:

• Hardwareadres: Instellingen > Over de telefoon > Wifi-MAC-adres (soms onder Status of Hardware-informatie).
• Adres op een bepaald netwerk: Instellingen > Netwerk en internet > Internet, tik op het tandwiel naast het netwerk. Onder Privacy zie je of een willekeurig MAC-adres wordt gebruikt.

Linux

Voer ip link uit. Het adres na link/ether is het MAC-adres van elke interface.

Willekeurige MAC-adressen en privé-wifi-adressen

Omdat een MAC-adres gelijk blijft, konden wifinetwerken in winkels, op vliegvelden en in hotels er dezelfde telefoon lange tijd mee herkennen. Om dat te voorkomen gebruiken moderne systemen een willekeurig MAC-adres in plaats van het echte:

• iPhone en iPad (iOS 14 en later) gebruiken per netwerk een privé-wifiadres. Nieuwere versies laten je kiezen uit Uit, Vast of Wisselend.
• Android (10 en later) gebruikt standaard per netwerk een willekeurig MAC-adres.
• Windows 10 en 11 hebben een schakelaar Willekeurige hardwareadressen in de wifi-instellingen.
• macOS (Sequoia en later) heeft een optie Privé-wifiadres in de details van elk netwerk.

Een willekeurig adres heeft meestal 2, 6, A of E als tweede teken. Dat markeert het als "lokaal beheerd" en niet door de fabrikant ingesteld.

Thuis kan dat bijwerkingen hebben. MAC-filters, ouderlijk toezicht of een vast IP voor een apparaat in je router hangen af van het MAC-adres. Zet het privé-adres alleen uit voor je thuisnetwerk en laat het aan op openbare wifi.

Kunnen websites je MAC-adres zien?

Nee. Het MAC-adres wordt alleen gebruikt tussen je apparaat en het volgende apparaat op het netwerk, meestal je router. Als de router je verkeer doorstuurt naar internet, vervangt hij het MAC-adres van je apparaat door zijn eigen, en de volgende hop vervangt het opnieuw. Tegen de tijd dat een verzoek een website bereikt, is er niets meer over van het MAC-adres van je apparaat.

Wat websites wel zien, is je publieke IP-adres en de locatie en provider waar het naar verwijst. Open de pagina Mijn IP om precies dat te zien. Browsers geven webpagina's ook geen manier om het MAC-adres uit te lezen, en iOS en Android verhinderen dat gewone apps het echte hardwareadres lezen.

Wie je MAC-adres wel kan zien: iedereen op hetzelfde lokale netwerk, zoals de eigenaar van de router of de beheerder van een openbare hotspot. Daarom bestaan willekeurige adressen.

Veelgestelde vragen

Kunnen twee apparaten hetzelfde MAC-adres hebben?

Fabrikanten zorgen dat elk hardware-MAC-adres uniek is, maar het hoeft eigenlijk alleen uniek te zijn op het lokale netwerk. Willekeurige adressen zijn willekeurig genoeg om een botsing op hetzelfde netwerk zeer onwaarschijnlijk te maken.

Verbergt een VPN mijn MAC-adres?

Voor websites valt er niets te verbergen, want ze zien het nooit. Een VPN verbergt je publieke IP. Het wifinetwerk waarmee je verbindt ziet je MAC-adres (of het willekeurige) nog steeds, met of zonder VPN.

Kan ik mijn MAC-adres veranderen?

Ja. De makkelijkste manier is de optie voor een willekeurig adres hierboven. Op Windows laten sommige drivers je ook een eigen waarde invullen bij Netwerkadres in de geavanceerde eigenschappen van de adapter. Het verandert niets aan wat websites zien.

Kan iemand mij volgen via mijn MAC-adres?

Alleen in de buurt. Wifinetwerken en sommige sensoren kunnen de MAC-adressen van apparaten in de buurt vastleggen, en daarom maken telefoons ze willekeurig. Op internet gebeurt tracking via je IP-adres, cookies en je browserfingerprint.

Is een MAC-adres hetzelfde als een IP-adres?

Nee. Het MAC-adres identificeert je netwerkhardware op het lokale netwerk. Het IP-adres krijg je van het netwerk, en internet gebruikt het om jou te bereiken. Meer daarover in wat is een IP-adres.